ZWIĄZEK ZAWODOWY TECHNIKÓW FARMACEUTYCZNYCH RP
 

KOLEŻANKI i KOLEDZY !!!!

 

ZACZYNAMY NASZ PROTEST

 
 
 

 
 
 
 

POLECANE STRONY 

 
 

 

HISTORIA ZAWODU TECHNIK FARMACEUTYCZNY

Rok 1938, w którym zaczęła obowiązywać Ustawa o wykonywaniu zawodu aptekarskiego (Dz.U. z dnia 2 kwietnia 1938r.). Wymieniała ona następujące zawody „apteczne”:

1) aptekarz (osoba posiadająca dyplom magistra lub prowizora farmacji)

2) pomocnik aptekarski

Rok 1951, w którym wprowadzono Ustawę o aptekach (Dz.U. z dnia 8 stycznia 1951r.). Wymienia ona (oraz rozporządzenie do niej wydane) następujące zawody "apteczne":

1) farmaceuci

2) aptekarze aprobowani

3) asystenci apteczni

4) oraz w ograniczonym zakresie mogą być zatrudniani technicy apteczni

 
Należy zwrócić uwagę, że są to technicy apteczni, nie farmaceutyczni, mimo podobnej nazwy to zupełnie inny zawód.
 
Z informacji udzielonych przez doświadczonych techników farmaceutycznych, którzy pamiętają jeszcze techników aptecznych wynika, że były to przeważnie osoby przyuczone do zawodu, które faktycznie wykonywały w aptekach czynności pomocnicze. Zgodnie z rozporządzeniem z dnia 17 czerwca 1952 r. zakres ich uprawnień był następujący:

§ 2. 1. Przy wykonywaniu w aptece otwartej czynności fachowych w ograniczonym zakresie mogą być zatrudniani technicy apteczni, tj. osoby, które:[...]

2) posiadają wykształcenie na poziomie siedmiu klas szkoły ogólnokształcącej, były zatrudnione dwa lata w aptece przy wykonywaniu czynności określonych w ust. 2 pod nadzorem osoby uprawnionej do samodzielnego wykonywania czynności fachowych w pełnym zakresie oraz złożyły z wynikiem dodatnim egzamin na technika aptecznego według programu i na zasadach określonych przez Ministra Zdrowia.

2. Do ograniczonego zakresu czynności fachowych w aptece otwartej należy:

1) wykonywanie niżej wymienionych czynności przy sporządzaniu leków recepturowych nie zawierających w swym składzie trucizn i środków odurzających:

a) sączenie leków płynnych, przelewanie ich do butelek oraz korkowanie bądź kapslowanie,

b) rozważanie gotowej mieszaniny przeznaczonej na proszki, wsypywanie jej do kapsułek bądź opłatków i pakowanie,

c) dzielenie gotowej masy przeznaczonej na pigułki bądź czopki, formowanie z niej leków oraz ich pakowanie,

d) wkładanie maści do słoika i kapslowanie,

e) mieszanie odważonych ziół;

2) wydawanie artykułów sanitarnych oraz leków gotowych, których sprzedaż jest dozwolona bez recepty, a ponadto w punktach aptecznych wydawanie leków gotowych, których sprzedaż jest dozwolona w tych punktach;

3) napełnianie naczyń aptecznych środkami obojętnymi;

4) rozważanie i rozlewanie środków farmaceutycznych, których sprzedaż dozwolona jest bez recepty;

5) wykonywanie zleconych przez kierownika apteki czynności przy wyrobie środków farmaceutycznych w laboratorium galenowym.

W aptece istniały trzy grupy zawodowe różniące się uprawnieniami i wykształceniem :

Wyższe - magistrowie farmacji (i in. § 1.)

Średnie – technicy farmaceutyczni

Przyuczenie – technicy apteczni
 

Uprawnienia technika farmaceutycznego zostały określone dopiero w następnym rozporządzeniu - z dnia 18 kwietnia 1956 r. w sprawie wykonywania czynności fachowych w aptekach. (Dz.U.56.13.66).

Z posiadanych przez nas danych wynika, że datę tę można uznać za początek zawodu. Rozporządzenie to określało, że;

§ 1. Przy samodzielnym wykonywaniu w aptece czynności fachowych w pełnym zakresie wolno zatrudniać:

1) osoby, które ukończyły studia farmaceutyczne [ ..] (magistrowie farmacji),

2) prowizorów farmacji,

3) aptekarzy aprobowanych, [..]

4) pomocników aptekarskich,

5) asystentów aptecznych, [...]

§ 2. 1. Przy wyrobie i wydawaniu leków w aptekach społecznych, szpitalnych (sanatoryjnych) i kolejowych oraz w punktach aptecznych III typu wolno zatrudniać techników farmaceutycznych, tj. osoby, które:

1) ukończyły liceum farmaceutyczne lub technikum farmaceutyczne albo

2) nabyły uprawnienia technika aptecznego (§ 3 ust. 1) i wykształcenie na poziomie 11 klas szkoły ogólnokształcącej oraz złożyły z wynikiem dodatnim egzamin na technika farmaceutycznego według programu i na zasadach określonych przez Ministra Zdrowia;

3) odbyły przed dniem 1 stycznia 1959 r. studia na IV roku wydziału farmaceutycznego akademii medycznej, lecz nie złożyły egzaminów [...]

2.Technika farmaceutycznego wolno zatrudniać przy samodzielnym wykonywaniu czynności [...], jeżeli po ukończeniu liceum […] pracował w aptece [..] przez 2 lata w wymiarze 42 godzin tygodniowo pod nadzorem […]

Technik farmaceutyczny po ukończeniu dwuletniego stażu mógł wykonywać w aptece samodzielnie wszystkie czynności.

Jako odrębny zawód, z bardzo ograniczonym zakresem uprawnień, w aptece mógł pracować również technik apteczny. Zawód ten dzisiaj już praktycznie nie istnieje. Z rozmów z bardziej doświadczonymi pracownikami aptek wynika, że były to z reguły osoby po przyuczeniu, wykonujące czynności pomocnicze. Zawód ten zaczął zanikać w latach siedemdziesiątych.

§ 3. 1. Przy wykonywaniu w aptece społecznej, szpitalnej (sanatoryjnej) lub kolejowej czynności fachowych w zakresie określonym w ust. 2 wolno zatrudniać techników aptecznych, […].

2. Do zakresu czynności fachowych, które może wykonywać technik apteczny, należy:

1) sporządzanie i wydawanie leków nie zawierających w swym składzie trucizn i środków odurzających pod nadzorem osoby posiadającej prawo samodzielnego wykonywania czynności fachowych w pełnym zakresie;

2) wykonywanie czynności pomocniczych z zakresu sporządzania leków nie zawierających w swym składzie trucizn i środków odurzających.

Technik apteczny był zawodem o najniższych uprawnieniach, pracował niesamodzielnie. Nie mógł wydawać trucizn i środków odurzających.

W tym kształcie regulacje te obowiązywały bardzo długo, bo aż do 1993 roku, kiedy to zmieniono prawo farmaceutyczne. Uprawnienia te zostały określone przez rozporządzenie w sprawie czynności fachowych, które mogą być wykonywane w poszczególnych typach aptek [..] (Dz. U. z dnia 13 maja 1993 r.) w sposób następujący:

§ 1. 1. Przy sporządzaniu oraz wydawaniu leków we wszystkich typach aptek ogólnodostępnych i aptekach zakładowych, z zastrzeżeniem ust. 2, wolno przy czynnościach pomocniczych zatrudniać techników farmaceutycznych, tj. osoby, które ukończyły liceum farmaceutyczne lub technikum farmaceutyczne.

2.Technicy farmaceutyczni nie mogą być zatrudniani przy czynnościach pomocniczych dotyczących sporządzania, wyrobu i wydawania leków silnie działających oraz zawierających w swoim składzie truciznę, środek odurzający lub psychotropowy.

§2. Technik farmaceutyczny, który po ukończeniu liceum (technikum) był zatrudniony w aptece przez 2 lata w wymiarze 42 godzin tygodniowo, może wykonywać samodzielnie, w czasie obecności aptekarza w aptece, czynności fachowe w zakresie:

1) sporządzania leków recepturowych w aptece ogólnodostępnej typu „A”, z wyłączeniem leków zawierających w swoim składzie truciznę, środek odurzający lub psychotropowy i leków jałowych,

2) wydawania leków, z wyjątkiem leków bardzo silnie działających oraz zawierających w swoim składzie truciznę, środek odurzający lub psychotropowy, […]

W 1993 roku do uprawnień technika farmaceutycznego zostało wprowadzone ograniczenie dotyczące leków i substancji bardzo silnie działających oraz zawierających w swoim składzie truciznę, środek odurzający lub psychotropowy. Ponieważ sformułowanie „w czasie obecności aptekarza w aptece” prowadziło do poważnych konsekwencji (po prostu zabrakłoby pracowników w aptekach), po paru miesiącach zostało ono znowelizowane w ten sposób, że wycięto zeń wspomniane „w czasie obecności aptekarza w aptece”. Tak więc technik farmaceutyczny znów mógł być samodzielny, choć jednak,ograniczenia uprawnień pozostały. Przez jeden rok (1993) technik nie mógł wykonywać swych czynności samodzielnie.

Opisany stan trwał aż do czasu, gdy wprowadzono nowe prawo farmaceutyczne i znów zmieniono uprawnienia techników.
 
Tekst na podstawie artykułu P.Klimczaka (Biuletyn IGWPAiA z 2010 r.)
Źródło zdjęcia : Deutsches Bundesarchiv (German Federal Archive), Bild 183–25109–0001
 
 
 


 
 
 
5 grudnia 2016 r. ZZTF RP podpisał oficjalne dokumenty
zawiązujące współpracę
z Porozumieniem Zawodów Medycznych
 
Osobami reprezentującymi ZZTF RP są:
 
Pani Dorota Wosztyl
Członek Zarządu Głównego ZZTF RP
(kontakt 502922369)
 
Pani Renata Rolińska
Pełnomocnik Zarządu ds. techników aptek szpitalnych
(kontakt 604 045 144)
 
Pani Joanna Emche
Pełnomocnik Zarządu ds. reprezentowania w PZM
 
 

 




 
 

 
 

 
 
 
 
Wspierane przez Hosting o12.pl